K A N C E L A R I A  A D W O K A C K A

K A N C E L A R I A  A D W O K A C K A

Adwokat Kinga Wołcerz

K A N C E L A R I A  A D W O K A C K A

Adwokat Kinga Wołcerz

Pomoc w nagłych wypadkach:

Warszawa

518 558 252

Pomoc w nagłych wypadkach:

Warszawa

518 558 252

27 października 2026

Niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości - odpowiedzialność karna członka zarządu 

Artykuł nie stanowi porady prawnej, a jego treść jest oparta o stan prawny wskazany pod treścią artykułu.

Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej, zapraszam do kontaktu:

Kinga Wołcerz, adwokat

Problemy finansowe spółki często narastają stopniowo. Zarząd negocjuje z wierzycielami, szuka finansowania i czeka na zapłatę od kontrahentów. W tym czasie może powstać obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, a jego niedopełnienie naraża członka zarządu na odpowiedzialność karną. 

 

Nie oznacza to, że każde zadłużenie spółki albo każde spóźnienie prowadzi do skazania. W sprawie o czyn z art. 586 Kodeksu spółek handlowych znaczenie mają stan finansów spółki, czas pełnienia funkcji w zarządzie i świadomość konkretnego jego członka, dlatego ocena odpowiedzialności wymaga odtworzenia tego, co działo się w spółce, kiedy powstały podstawy do ogłoszenia upadłości i jakie informacje docierały do zarządu. 

 

Co grozi za niezłożenie wniosku o upadłość? 

 

Artykuł 586 k.s.h. przewiduje odpowiedzialność członka zarządu albo likwidatora spółki handlowej za niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie jej upadłości mimo powstania ustawowych podstaw. Przepis dotyczy spółek handlowych - zarówno kapitałowych, jak i osobowych. Za to przestępstwo grozi kara grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. 

 

Analizuje się odpowiedzialność karnoprawną odrębnie dla każdego członka zarządu - nie wystarczy więc ogólne ustalenie, że zarząd nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości spółki.  

 

Kiedy spółka staje się niewypłacalna? 

 

Podstawą ogłoszenia upadłości jest niewypłacalność. Zgodnie z art. 11 Prawa upadłościowego występuje ona wtedy, gdy dłużnik utracił zdolność wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Opóźnienie przekraczające trzy miesiące tworzy domniemanie takiej utraty zdolności. 

 

Trzy miesiące nie są okresem, przez który zarząd może bezpiecznie czekać. Niewypłacalność może powstać wcześniej. Z drugiej strony pojedyncza niezapłacona faktura nie przesądza jeszcze, że spółka utraciła zdolność regulowania zobowiązań. 

 

W przypadku spółek kapitałowych niewypłacalność może wynikać również z tego, że zobowiązania pieniężne przekraczają wartość majątku spółki przez ponad 24 miesiące. Prawo upadłościowe określa, które składniki majątku i zobowiązania uwzględnia się w tym porównaniu. Dane bilansowe, po zastosowaniu ustawowych wyłączeń, mogą stanowić podstawę domniemania niewypłacalności. Sam bilans sporządzony na jeden dzień nie pokazuje jednak, jak długo utrzymywała się ta nadwyżka. 

 

Ile czasu ma zarząd na złożenie wniosku? 

 

Wniosek należy zgłosić w ciągu 30 dni od wystąpienia podstawy do ogłoszenia upadłości, w praktyce spór często dotyczy właśnie ustalenia tego momentu. Roczne sprawozdanie finansowe pokazuje sytuację na określony dzień, ale nie zawsze pozwala ustalić, kiedy spółka utraciła płynność. Znaczenie mogą mieć wcześniejsze zestawienia zobowiązań, przepływy pieniężne, wypowiedzenie finansowania czy korespondencja dotycząca zaległych płatności. 

 

Ustalenie daty niewypłacalności wymaga więc analizy działalności spółki w dłuższym czasie i nie powinno sprowadzać się do wybrania najstarszej niezapłaconej faktury. 

 

Czy odpowiada tylko prezes zarządu? 

 

Obowiązek zgłoszenia wniosku nie jest zastrzeżony dla prezesa - w zarządzie wieloosobowym obciąża każdego jego członka. Wewnętrzny podział zadań, zgodnie z którym jedna osoba zajmuje się finansami, a inna sprzedażą, sam w sobie nie znosi ustawowego obowiązku, nie rozstrzyga jednak też automatycznie o winie. W postępowaniu karnym trzeba zbadać rzeczywisty obieg informacji, dostęp do dokumentów i świadomość danej osoby. Szczególnego znaczenia nabiera to przy zmianach składu zarządu - wtedy konieczne jest ustalenie okresu pełnienia funkcji i sytuacji spółki w tym czasie.  

 

Czy każde niezłożenie wniosku w terminie jest przestępstwem? 

 

Przestępstwo z art. 586 k.s.h. można popełnić wyłącznie umyślnie, w zamiarze bezpośrednim albo ewentualnym. Nie wystarcza samo wykazanie, że członek zarządu powinien lepiej kontrolować finanse. Przykładem zamiaru ewentualnego może być sytuacja, w której członek zarządu ma świadomość okoliczności uzasadniających zgłoszenie wniosku i godzi się na przekroczenie terminu, ponieważ liczy jeszcze na poprawę sytuacji spółki. Samo zapewnienie o braku wiedzy o problemach finansowych nie rozstrzyga sprawy - jego wiarygodność podlega ocenie jak wszystkie inne dowody. 

 

Czy wierzyciel musi ponieść szkodę? 

 

Ani szkoda wierzyciela, ani realne i konkretne niebezpieczeństwo jej powstania nie należą do znamion przestępstwa z art. 586 k.s.h. Brak szkody może jednak mieć znaczenie dla oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu. Jeżeli wskutek poprawy sytuacji spółki ustały podstawy do ogłoszenia upadłości, może to wyznaczyć koniec okresu zaniechania. Późniejsza spłata wierzycieli sama w sobie nie wyłącza odpowiedzialności za wcześniejszy okres. 

 

Szkoda wyrządzona wskutek niezłożenia wniosku w terminie jest natomiast przesłanką odpowiedzialności odszkodowawczej z art. 21 ust. 3 Prawa upadłościowego szkoda. Jeżeli odszkodowania dochodzi wierzyciel niewypłacalnej spółki, ustawa przewiduje domniemanie, że szkoda obejmuje wysokość jego niezaspokojonej wierzytelności. 

 

Czy spóźniony wniosek albo rezygnacja z zarządu wyłączają odpowiedzialność? 

 

Zaniechanie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości aktualizuje się najwcześniej pierwszego dnia po upływie terminu na zgłoszenie tego wniosku, jeżeli spełnione są pozostałe przesłanki przestępstwa. Zaniechanie może trwać do zgłoszenia wniosku, ustania podstaw do ogłoszenia upadłości lub utraty statusu osoby zobowiązanej. Złożenie wniosku po terminie nie wyłącza odpowiedzialności za wcześniejszy okres. Skuteczna rezygnacja może wyznaczyć koniec okresu zaniechania, ale jeżeli przed utratą funkcji upłynął termin na zgłoszenie wniosku i zostały spełnione pozostałe przesłanki przestępstwa, to rezygnacja nie wyłącza odpowiedzialności za wcześniejszy okres.  

 

Z tego względu znaczenie ma pełna chronologia: powstanie podstaw upadłości, upływ terminu na złożenie wniosku, okres pełnienia funkcji i ewentualne ustanie niewypłacalności albo złożenie wniosku. 

 

Restrukturyzacja a odpowiedzialność z art. 586 k.s.h. 

 

Samo prowadzenie rozmów z wierzycielami, przygotowywanie restrukturyzacji ani złożenie wniosku restrukturyzacyjnego nie wstrzymuje biegu terminu na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego lub zatwierdzenie układu w wymaganym czasie może pozwolić członkowi zarządu uwolnić się od odpowiedzialności cywilnej, ale odpowiedzialność karną z art. 586 k.s.h. ocenia się odrębnie. Dlatego przy planowaniu restrukturyzacji warto równolegle ustalić, czy powstał już obowiązek zgłoszenia wniosku i kiedy upływa termin. 

 

Odpowiedzialność karna a odpowiedzialność za długi spółki 

 

Postępowanie karne nie jest jedyną możliwą konsekwencją niezłożenia wniosku o upadłość. W spółce z o.o. znaczenie ma też art. 299 k.s.h., regulujący odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki przy bezskuteczności egzekucji z jej majątku. Odrębną podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej przewiduje art. 21 ust. 3 Prawa upadłościowego, o której mowa wyżej. 

 

Są to różne reżimy odpowiedzialności, o odmiennych przesłankach. Wyniku sprawy karnej nie należy więc automatycznie utożsamiać z rozstrzygnięciem sporu o zapłatę długów spółki. Analiza sytuacji członka zarządu powinna uwzględniać te różnice. 

 

Jaką rolę odgrywa obrońca w sprawie o niezgłoszenie upadłości? 

 

W takich sprawach dokumentacja finansowa musi zostać zestawiona z przesłankami odpowiedzialności karnej. Sam wniosek, że kondycja spółki była zła, nie wyjaśnia jeszcze, czy określona osoba popełniła przestępstwo. 

 

Analiza obejmuje przede wszystkim prawidłowość ustalenia niewypłacalności, przyjęty okres zaniechania i dowody dotyczące świadomości członka zarządu. Jeżeli sporządzono opinię biegłego, znaczenie mają jej założenia, kompletność dokumentów oraz sposób wyznaczenia daty niewypłacalności. 

 

Pomoc prawna jest istotna już wtedy, gdy członek zarządu otrzymuje wezwanie na przesłuchanie związane z sytuacją finansową spółki albo dowiaduje się o prowadzonym postępowaniu. Pozwala ocenić jego pozycję procesową i znaczenie materiałów, na których mogą opierać się zarzuty. 

 

Jako obrońca pomagam w ocenie ryzyka odpowiedzialności karnej związanej z prowadzeniem spraw spółki i podejmuję się obrony w postępowaniach karnych gospodarczych. 

 

Niezłożenie wniosku o upadłość spółki - najczęściej zadawane pytania 

 

Czy za niezłożenie wniosku o upadłość grozi kara pozbawienia wolności? 

 

Tak, art. 586 k.s.h. przewiduje karę grzywny, ograniczenia wolności i pozbawienia wolności do roku. Nie oznacza to, że w każdej sprawie zostanie orzeczona kara pozbawienia wolności. 

 

Czy członek zarządu niezajmujący się finansami może odpowiadać karnie? 

 

Tak. Powierzenie spraw finansowych innemu członkowi zarządu samo w sobie nie zwalnia z ustawowego obowiązku zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Podział zadań może jednak mieć znaczenie przy ocenie umyślności. Sąd bada, jakie informacje o sytuacji spółki docierały do konkretnego członka zarządu i czy świadomie zaniechał złożenia wniosku albo godził się na jego niezłożenie w terminie. Samo ustalenie, że powinien był wiedzieć o niewypłacalności spółki, nie wystarcza do przypisania mu umyślności. 

 

Czy zapłata wszystkich długów wyklucza odpowiedzialność? 

 

Nie. Jeżeli członek zarządu popełnił przestępstwo z art. 586 k.s.h., późniejsza spłata długów spółki nie wyłącza odpowiedzialności za wcześniejsze niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. 

 

Czy rezygnacja z zarządu chroni przed zarzutem? 

 

Skuteczna rezygnacja może zakończyć okres, w którym członek zarządu był zobowiązany do zgłoszenia wniosku. Odpowiedzialność za wcześniejsze zaniechanie zależy od tego, czy w tamtym okresie zostały spełnione przesłanki z art. 586 k.s.h. 

 

Czy wystarczy wykazać, że spółka miała straty? 

 

Nie, strata księgowa nie jest tożsama z niewypłacalnością. Trzeba ustalić podstawy określone w Prawie upadłościowym, a następnie zbadać pozostałe przesłanki odpowiedzialności konkretnej osoby. 

Stan prawny: październik 2026 r.

adwokat Warszawa, prawo karne, adwokat prawo karne Warszawa

Artykuł nie stanowi porady prawnej, a jego treść jest oparta o stan prawny wskazany pod treścią artykułu. Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej, zapraszam do kontaktu:

Kinga Wołcerz, adwokat

arrow left
arrow right

ul. Bracka 20/7a, 00-028 Warszawa (Śródmieście)

NIP: 118 221 82 01

numer rachunku bankowego:
64 1090 1014 0000 0001 4741 8023

Kontakt

adwokat Warszawa

kancelaria adwokacka warszawa adwokat warszawa adwokat karnista

adwokat Warszawa kancelaria adwokacka warszawa adwokat karnista

adwokat Warszawa kancelaria adwokacka warszawa adwokat karnista

Copyright 2026 Adwokat Kinga Wołcerz Kancelaria Adwokacka
| Polityka prywatności