Odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne skazanie, zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie

Niesłuszne pozbawienie wolności może powodować zarówno straty finansowe, jak i poważne konsekwencje osobiste. W przypadkach określonych w Kodeksie postępowania karnego możliwe jest dochodzenie od Skarbu Państwa odszkodowania i zadośćuczynienia.

Roszczenia mogą dotyczyć niesłusznego skazania, niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania lub zatrzymania, a w określonych przypadkach również niesłusznego zastosowania środka zabezpieczającego.

Odszkodowanie za niesłuszne skazanie

Roszczenie związane z niesłusznym skazaniem może powstać wtedy, gdy w wyniku kasacji, skargi nadzwyczajnej lub wznowienia postępowania prawomocny wyrok skazujący został uchylony, a następnie oskarżony został uniewinniony albo wymierzono mu łagodniejszą karę.

Niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie

Odszkodowania i zadośćuczynienia można dochodzić również za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie albo zatrzymanie.

Ocena zasadności roszczenia wymaga uwzględnienia całego przebiegu postępowania oraz okoliczności, w których doszło do pozbawienia wolności. Samo uniewinnienie lub umorzenie postępowania nie przesądza automatycznie o wysokości należnego świadczenia ani o uwzględnieniu roszczenia. O dochodzeniu odszkodowania za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie przeczytasz w tym artykule.

Odszkodowanie a zadośćuczynienie

Odszkodowanie służy naprawieniu szkody majątkowej. Może obejmować między innymi:

utracone dochody,

utratę zatrudnienia lub kontraktów,

poniesione koszty,

wydatki na leczenie,

inne straty pozostające w związku z niesłusznym pozbawieniem wolności.

Zadośćuczynienie ma natomiast rekompensować doznaną krzywdę, w tym cierpienie psychiczne, naruszenie dobrego imienia, pogorszenie relacji rodzinnych oraz negatywne konsekwencje zdrowotne i zawodowe.

Przy ustalaniu odpowiedniej kwoty znaczenie mogą mieć między innymi długość i warunki pozbawienia wolności, sposób traktowania, sytuacja osobista osoby pozbawionej wolności oraz wpływ zdarzenia na jej dalsze życie.

Pomoc adwokata w dochodzeniu odszkodowania i zadośćuczynienia

Pomoc prawna może obejmować:

analizę akt postępowania karnego,

ocenę, czy zachodzą podstawy do wystąpienia z roszczeniem,

ustalenie i udokumentowanie szkody majątkowej,

określenie okoliczności mających znaczenie dla wysokości zadośćuczynienia,

przygotowanie i wniesienie wniosku,

zgłoszenie odpowiednich wniosków dowodowych,

reprezentację przed sądem,

w razie konieczności zaskarżenie niekorzystnego wyroku.

Wysokość żądania powinna wynikać z okoliczności konkretnej sprawy. Konieczne jest wykazanie zarówno następstw niesłusznego pozbawienia wolności, jak i ich związku z poniesioną szkodą lub krzywdą.

Najczęściej zadawane pytania

Czy odszkodowanie i zadośćuczynienie oznaczają to samo?

Nie. Odszkodowanie dotyczy szkody majątkowej, którą można wyrazić w pieniądzu. Zadośćuczynienie służy naprawieniu krzywdy, czyli niemajątkowych następstw niesłusznego pozbawienia wolności.

Czy uniewinnienie automatycznie oznacza przyznanie świadczenia?

Nie. Sąd odrębnie ocenia podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa, istnienie szkody lub krzywdy oraz wysokość dochodzonych roszczeń.

Czy można dochodzić świadczenia za krótkotrwałe zatrzymanie?

Tak. Długość zatrzymania ma znaczenie dla rozmiaru krzywdy, ale krótki okres pozbawienia wolności sam w sobie nie wyklucza dochodzenia roszczenia, jeżeli zatrzymanie było niewątpliwie niesłuszne.

Jaki jest termin na dochodzenie roszczeń?

Roszczenia przedawniają się po upływie roku. Początek biegu terminu zależy od podstawy roszczenia - może nim być data uprawomocnienia się odpowiedniego orzeczenia albo data zwolnienia zatrzymanego. Dlatego termin należy ustalić indywidualnie na podstawie akt sprawy.

O mnie

Poznaj mnie:

Koncentruję się na prawie karnym - występuję w sprawach karnych zarówno jako obrońca, jak i pełnomocnik pokrzywdzonych.

Nie składam obietnic co do wyniku postępowania - stawiam na rzetelną analizę sprawy, realistyczną ocenę sytuacji i konkretną strategię działania. Lubię jasną, uczciwą komunikację.

Dzięki doświadczeniu w obsłudze przedsiębiorców i znajomości realiów prowadzenia biznesu nie tylko prowadzę postępowania karne gospodarcze i skarbowe, ale także wspieram firmy w ograniczaniu ryzyk prawnych.

Prowadzę kancelarię w Warszawie, ale podejmuję się spraw w całej Polsce. Posługuję się językiem angielskim.

Postępowania karne

Doradztwo dla
przedsiębiorców

Przedsiębiorcy potrzebują wsparcia nie tylko w sporach, ale również w zapobieganiu problemom prawnym.

Doradzam, jak ograniczać ryzyka karnoprawne związane z prowadzeniem działalności. Wspieram również klientów w bieżącej obsłudze prawnej, obejmującej m.in. przygotowywanie i analizę umów oraz sprawy korporacyjne.

Jeżeli spór przerodzi się w postępowanie sądowe, zapewniam przedsiębiorcom reprezentację również na tym etapie.

Przestępczość gospodarcza
i skarbowa

Doświadczenie związane z obsługą przedsiębiorców i związana z tym znajomość realiów prowadzenia działalności gospodarczej pomaga mi w prowadzeniu spraw karno-gospodarczych i karno-skarbowych, takich jak sprawy o działanie na szkodę spółki, oszustwo, pranie pieniędzy, pokrzywdzenie wierzycieli czy karuzele VAT. Rozumiem, że czasami to, co było ryzykiem biznesowym i powinno pozostać w sferze cywilnoprawnej, odbierane jest przez organy ścigania jako przestępstwo.

Nie tylko bronię przed organami ścigania, ale też wcześniej na bieżąco doradzam, czy podejmowane przez przedsiębiorców działania są zgodne z prawem i czy mogą w przyszłości rodzić konsekwencje prawnokarne.

Przestępczość "pospolita"
i narkotykowa

Podejmuję się reprezentacji w sprawach o przestępstwa narkotykowe i tak zwane "przestępstwa pospolite", do których zaliczamy między innymi przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu (np. zabójstwo, spowodowanie uszczerbku na zdrowiu, bójka i pobicie), porządkowi publicznemu (np. udział w zorganizowanej grupie przestępczej), bezpieczeństwu w komunikacji (np. prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, spowodowanie wypadku komunikacyjnego), wolności (np. stalking, zakłócenie miru domowego, handel ludźmi), wolności seksualnej i obyczajności (np. zgwałcenie, zmuszanie do prostytucji, stręczycielstwo, sutenerstwo i kuplerstwo), czci i nietykalności cielesnej (np. zniesławienie, naruszenie nietykalności cielesnej), mieniu (np. kradzież, rozbój, oszustwo) czy wymiarowi sprawiedliwości (np. fałszywe zeznania, niestosowanie się do orzeczonych środków karnych).

Postępowania
wykonawcze

Po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego skazani - przy spełnieniu określonych przesłanek - mogą podejmować szereg kroków celem zmiany warunków odbycia kary.

Przykładowo, reprezentuję Klientów w sprawach o wydanie wyroku łącznego, odroczenie lub przerwę w odbywaniu kary, warunkowe przedterminowe zwolnienie, zezwolenie na odbycie kary w systemie dozoru elektronicznego czy rozłożenie grzywny lub innych zasądzonych kosztów na raty.

Bronię także w sprawach o zamianę kary grzywny czy ograniczenia wolności na karę pozbawienia wolności.

Pomogę Ci też w sprawie o odszkodowanie za niesłuszne zatrzymanie lub skazanie.

Nadzwyczajne środki zaskarżenia i ściganie międzynarodowe

Prawomocny wyrok nie zawsze oznacza koniec postępowania - w określonych przypadkach możliwe jest wniesienie kasacji, czy skargi o wznowienie postępowania. Jeśli sąd odwoławczy uchylił uniewinniający Cię wyrok, możemy złożyć skargę na to orzeczenie. Pomogę Ci więc także przed Sądem Najwyższym.

Bronię również w procedurach transgranicznych - o ekstradycję i z Europejskiego Nakazu Aresztowania.

Bronię Klientów na każdym etapie postępowań karnych.

Pierwsze czynności mogą przesądzić o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, a także wpłynąć na wynik sprawy, dlatego działam od samego początku - aktywnie uczestniczę w zatrzymaniach i dalszych czynnościach postępowań przygotowawczych (na przykład przesłuchaniach czy posiedzeniach aresztowych), a później bronię interesów Klientów w postępowaniach sądowych. Ustalam spójną linię obrony, składam odpowiednie wnioski dowodowe, a w razie potrzeby apeluję od wyroku.

Reprezentuję jednak nie tylko oskarżonych, ale też pokrzywdzonych: pomagam w złożeniu zawiadomienia o przestępstwie, wspieram podczas przesłuchania, w razie odmowy wszczęcia lub umorzenia śledztwa zaskarżam te postanowienia, składam subsydiarny czy prywatny akt oskarżenia.

Obsługuję podmioty gospodarcze
w ramach bieżącego doradztwa prawnego i reprezentuję je
w procesach cywilnych
i gospodarczych.

W czym mogę Ci pomóc?

- A R T Y K U Ł Y -

Działanie na szkodę spółki - odpowiedzialność karna z art. 296 k.k.

15 września 2026

Czytaj więcej ›

Przerwa w karze pozbawienia wolności - kiedy można ją uzyskać?

08 września 2026

Czytaj więcej ›

Warunkowe zwolnienie z odbycia reszty kary po rocznej przerwie - art. 155 k.k.w.

01 września 2026

Czytaj więcej ›